ചൈനയിൽ നിലവിലുള്ള ഒരേയൊരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയാണ് ചൈനീസ് കമ്മ്യുണിസ്റ്റ് പാർട്ടി അഥവാ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ചൈന .1921-ലാണ് ഈ പാർട്ടി രൂപീകരിച്ചത്. ചൈനീസ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി (സി.സി.പി) എന്നറിയപ്പെടുന്ന കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ചൈന (സി.പി.സി)യ്ക്ക് നൂറ് വയസ്സ് തികയുകയാണ്.
ചൈനയിലെ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടാത്ത ഏക സ്ഥാപനമാണ് ചൈനീസ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാര്ട്ടി. പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ചൈന സ്ഥാപിച്ചതും രാജ്യം ഭരിക്കുന്നതുമായ ഏക ഭരണകക്ഷി കൂടിയാണ് സി.സി.പി. 1921 ല് സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെയും കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ ഫാർ ഈസ്റ്റേൺ ബ്യൂറോയുടെയും കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഇന്റർനാഷണലിന്റെ ഫാർ ഈസ്റ്റേൺ സെക്രട്ടേറിയറ്റിന്റെയും സഹായത്തോടെയാണ് ചൈനയില് ചൈനീസ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാര്ട്ടി സ്ഥാപിച്ചത്.
ചെൻ ഡക്സിയു, ലി ദാവാവോ എന്നിവരാണ് പാര്ട്ടി സ്ഥാപകര്. സ്വാഭാവികമായും നിലനിന്നിരുന്ന അടിച്ചമര്ത്തല് ഭരണത്തിനെതിരെ പോരാട്ടം വ്യാപിച്ചതോടെ ജനങ്ങള് പാര്ട്ടിയിലേക്ക് ഒഴികിയെത്തി.
ചൈനീസ് ആഭ്യന്തരയുദ്ധത്തിന് ശേഷം 1949 ഒക്ടോബർ 1 ന് പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ചൈന സ്ഥാപിക്കുന്നതിലേക്ക് പാര്ട്ടി ശക്തിപ്പെട്ടു. ഇന്ന് പാര്ട്ടിയാണ് ചൈനയില് അവസാന വാക്ക്. സായുധ സേന, പീപ്പിള്സ് ലിബറേഷന് ആര്മി, കോടതി, പൊലീസ് എല്ലാം നിയന്ത്രിക്കുന്നത് ചൈനീസ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാര്ട്ടിയാണ്.
യു.എസ്എസ്ആറിന്റെ അനുഗ്രഹാശിരസുകളോടെ ലോകമെങ്ങും ഉയര്ന്നുവന്ന കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് സര്ക്കാറുകള് സ്വാഭാവികമായ പരിണാമഗുപ്തിയില് തകര്ന്നടിഞ്ഞപ്പോള് ഇന്നും സക്രീയമായി പ്രവര്ത്തനക്ഷമമായ ഏക പാര്ട്ടി സംവിധാനമാണ് ചൈനീസ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാര്ട്ടി. ജൂലൈ ഒന്നിനാണ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി സ്ഥാപിതമായതിന്റെ നൂറാം വാർഷികം ചൈന ഔദ്യോഗികമായി ആഘോഷിക്കുന്നത്.
പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ചൈന (പി.ആർ.സി) സ്ഥാപിച്ചതും രാജ്യം ഇന്ന് ഭരിക്കുന്ന ഏക കക്ഷിയുമാണ് ചൈനീസ് കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി. നിയമപരമായി അനുവദനീയമായ മറ്റ് എട്ട് കീഴ്ക്കോടതികളെ യുണൈറ്റഡ് ഫ്രണ്ടായി സി,സി,പി നയിക്കുന്നു. സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ ഫാർ ഈസ്റ്റേൺ ബ്യൂറോയുടെയും കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഇന്റർനാഷണലിന്റെ ഫാർ ഈസ്റ്റേൺ സെക്രട്ടേറിയറ്റിന്റെയും സഹായത്തോടെ 1921 ലാണ് സിസിപി സ്ഥാപിച്ചത്.
പ്രധാനമായും ചെൻ ഡക്സിയു, ലി ദാവാവോ എന്നിവരാണ് പാര്ട്ടി സ്ഥാപകരിലെ ആദ്യ കാല പ്രധാനികള്. രാജ്യത്തെ കുത്തഴിഞ്ഞ ആഭ്യന്തര വ്യവസ്ഥിതിക്കെതിരെ പാർട്ടി ജനങ്ങളിലൂടെ അതിവേഗം വളർന്നു. ചൈനീസ് ആഭ്യന്തരയുദ്ധത്തിന് ശേഷം 1949 ഒക്ടോബർ 1 ന് പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ചൈന സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. ഇത് രാജ്യത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന സായുധ സേന, പീപ്പിൾസ് ലിബറേഷൻ ആർമി (പി.എൽ.എ) എന്നിവയും ചൈനീസ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാര്ട്ടിയുടെ കീഴിലാണ്. റഷ്യൻ മാർക്സിസ്റ്റ് സൈദ്ധാന്തികനായ വ്ളാഡിമിർ ലെനിൻ ആവിഷ്കരിച്ച ജനാധിപത്യ കേന്ദ്രീകരണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് സി.സി.പി ഔദ്യോഗികമായി സംഘടിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്.
ഓരോ അഞ്ചാം വർഷവും വിളിച്ചു ചേര്ക്കുന്ന നാഷണൽ കോൺഗ്രസാണ് സി.സി.പിയുടെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന സംഘടനാസംവിധാനം. നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് സെഷനുകള് ഇല്ലാതിരിക്കുമ്പോൾ, കേന്ദ്രകമ്മിറ്റിയാണ് രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന സ്ഥാപനമായി പ്രവര്ത്തിക്കുന്നത്. എന്നാല്, ചുമതലകളും ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളും പോളിറ്റ് ബ്യൂറോയിലും അതിന്റെ സ്റ്റാൻഡിംഗ് കമ്മിറ്റിയിലും നിക്ഷിപ്തമാണ്. 2012 നവംബർ 15 ന് നടന്ന 18-ാമത് കേന്ദ്ര കമ്മിറ്റിയിൽ തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ജനറൽ സെക്രട്ടറി സി ജിൻപിങ്ങാണ് ഇപ്പോഴത്തെ അനിഷേധ്യനായ നേതാവ്
